Coronavirus: dit kunnen werkgevers en werknemers zelf doen

Wat kun je doen om verspreiding van het coronavirus te voorkomen? 

Vragen en antwoorden, RIVM

 

Hoe bescherm je de organisatie tegen een epidemie?

Waar Covid-19 de kop opsteekt, volgen stringente maatregelen. Denk aan quarantaines waardoor medewerkers niet op hun werk kunnen komen en de tijdelijke sluiting van bedrijven en organisaties.

Ook voordat de eerste besmetting in Nederland een feit was, ondervonden veel bedrijven de gevolgen van deze gezondheidscrisis, doordat leveranciers of afnemers in het buitenland de deuren gesloten hadden. Het is nog niet te voorspellen hoeveel mensen in Nederland ziek zullen worden. Maar de vraag die elke organisatie zich nu moet stellen, is: ben ik voorbereid op een epidemie?

Plannen maken
Voorbereiding op een epidemie begint bij goed kijken naar de organisatie:

  • Waar ligt de kritische grens voor verzuim? Hoeveel mensen kan de organisatie missen voordat de bedrijfsvoering verstoord raakt? Welke mensen zijn echt onmisbaar?
  • Hoe zorgen we ervoor dat de belangrijkste werkzaamheden doorgaan tijdens een verstoring? Is het mogelijk om werkzaamheden elders uit te voeren?
    Kun je je voorbereiden op uitval bij je belangrijkste leveranciers?
  • Zijn er veranderingen die we nu al moeten doorvoeren om ervoor te zorgen dat de organisatie efficiënt blijft draaien tijdens een crisis? Kan iedereen bijvoorbeeld veilig vanuit huis inloggen op bedrijfssystemen? Zijn er systemen voor op afstand vergaderen?

Bedrijfscontinuïteit
Als de epidemie jouw organisatie heeft bereikt, is het te laat om plannen te maken. Stel daarom nu een team samen dat verantwoordelijk is voor het maken van het bedrijfscontinuïteitsplan. In dit team moeten mensen zitten uit alle disciplines van het bedrijf, zoals de facilitaire dienst, IT, Communicatie, HR en Financiën. Het is van belang dat er mensen in zitten die kennis hebben van optreden in crisismomenten, bijvoorbeeld het hoofd Beveiliging of de veiligheidskundige.

Zorg dat volstrekt duidelijk is wie in het team de leiding heeft. Als de nood aan de man komt, moet er geen twijfel zijn over wie de beslissingen neemt.

Hou de communicatie in eigen handen. Mensen hebben behoefte aan duidelijkheid. Geruchten en desinformatie zijn schadelijk. Zorg ervoor dat je goed geïnformeerd bent. Het RIVM en de Wereldgezondheidsorganisatie leveren betrouwbare informatie. Ook jouw arbodienst kan helpen adviezen en de voorlichting aan medewerkers.

Oefen het bedrijfscontinuïteitsplan voordat er een crisis uitbreekt.

Deeltijd-WW
De overheid erkent dat COVID-19 werkgevers voor buitengewone moeilijkheden kan plaatsen. In Nederland hebben met name technologiebedrijven problemen doordat leveranciers en afnemers platliggen. Medewerkers die in gebieden zijn geweest waar het virus reeds is geconstateerd, werken minimaal twee weken vanuit huis.

Nederlandse bedrijven die hinder ondervinden van het coronavirus mogen daarom een beroep doen op de regeling voor werktijdverkorting. Eerder werd de deeltijd-WW ook opengesteld voor bedrijven die hinder ondervonden van het SARS-virus.

Er moet sprake zijn van een direct verband tussen de werkvermindering en de gevolgen van de uitbraak van het coronavirus. Bedrijven komen in aanmerking als ze minimaal twee, tot maximaal 24 weken 20 procent minder werk in de gehele onderneming hebben.

FME, de brancheorganisatie voor de technische industrie is blij met deze mogelijkheid voor de door het coronavirus getroffen bedrijven. FME pleit al langer voor inzet van de werktijdverkortingsregeling en deeltijd-ww in bepaalde omstandigheden.

Nestlé Nederland heeft vandaag maatregelen aangekondigd om zijn personeel te beschermen tegen het coronavirus. Zo stelt de voedingsmiddelenproducent zakelijke tripjes uit, of laat bijeenkomsten via andere communicatiemiddelen plaatsvinden. 

Voorkomen is beter dan genezen
Er zijn een aantal organisatorische en technische maatregelen die je als werkgever kunt treffen om de verspreidingskans van virussen zo klein mogelijk te maken:

Voorlichting aan personeel
Informatieoverdracht over de preventieve maatregelen en bekendheid geven aan het soort symptomen dat aan de betreffende griepsoort gepaard gaat. Hiermee wordt bereikt dat er geen onnodige ongerustheid ontstaat, maar dat men wel alert is op het eigen gedrag hierin en dat van de ander en dat men de eerste symptomen onderkent. Dit geldt bij het personeel ook voor de thuissituatie. Zijn er mensen met symptomen? Vraag ze om thuis te blijven.

Overdrachtskans verminderen

  • Dichtheid van de mensen per oppervlakte verminderen: geen bijeenkomsten meer van grotere groepen in dezelfde ruimte. Voorbeeld: bedrijfskantines. De dichtheid aan mensen beperken (in meer ploegen eten) en de ventilatie voldoende hoog houden. Zelfs de tafelgrootte regelen: niet met veel mensen dicht naast elkaar om een klein tafeltje laten zitten. In het uiterste geval op afroep voedsel rond laten brengen door personeel dat frequent gescreend wordt.
  • Geen grotere bijeenkomsten in vergaderzalen, tenzij de dichtheid aan mensen (per oppervlakte) daar beperkt is en de ruimten goed geventileerd worden.
    Minder gebruikmaken van liften. Een maximum stellen aan het aantal mensen dat tegelijkertijd gebruik mag maken van de liften. Voldoende ventilatie van de liften regelen.
  • Minder vaak bij elkaar komen, maar meer ‘afstandelijk’ laten werken door communicatie via e-mail, telewerken enz.
  • Het gebruikmaken van volle bussen, trams en treinen ontmoedigen. Hiervoor regelingen treffen.

Selectie van bepaalde groepen

  • Een lijst opstellen van sleutelfiguren in de organisatie die van vitaal belang zijn voor de continuïteit van de onderneming. Deze mensen extra instrueren, begeleiden en periodiek medisch onderzoeken. (Dit kan naar het overig personeel gevoelig liggen; de gevoeligheid kan verminderd worden door hier heel open in te zijn en uit te leggen waarom dit gedaan wordt).
  • Een lijst opstellen van mensen die binnen de organisatie veel in contact komen met andere mensen: bijvoorbeeld de mensen van logistiek voor het rondbrengen van post e.d., kantinepersoneel. Deze mensen extra instrueren, begeleiden en periodiek medisch onderzoeken.

Internationale en intercontinentale reizen
Wanneer personeel internationale reizen moeten maken naar risicogebieden, extra voorzorgmaatregelen nemen: voorlichting over gedragsmaatregelen aldaar. Na terugkomst zo nodig enige tijd het contact met ander personeel beperken of vermijden en extra de gezondheid bewaken.

Medisch onderzoek
Een voorziening hiervoor regelen en zorgen dat er een goed diagnostiekprotocol aanwezig is met de benodigde hulpmiddelen. Vraag je arbodienst om advies.

Gedragsmaatregelen
Samenkomst met grotere groepen mensen in relatief kleine ruimtes voorkomen. Als men zich niet goed voelt, niet even aanzien, maar snel melden.

Technische maatregelen
Vergaderruimtes en bedrijfskantines en liften extra ventileren; eventueel voorzien van filters in de toevoerventilatie (FFP3 of HEPA-filters).
In alle werkkamers waar meer mensen gelijktijdig werken, zorgen voor voldoende luchtverversing.
Mondmaskers verstrekken.
Vaccins en virusremmers regelen.
Desinfectiemiddelen aanschaffen (mogelijk 70% ethanol). Dit om bij een verdachte besmetting de werkvlakken, ventilatiekanalen, filters enz. te kunnen desinfecteren.

Wat kunnen werknemers zelf doen?
Het is verbazingwekkend hoeveel mensen de meest basale hygiëneregels niet kennen of zich er niets van aantrekken. Wat zijn ze ook al weer?

Tip 1: Handen goed wassen en drogen
Zeer regelmatig de handen wassen met zeep. Zeker na een niesbui of het snuiten van de neus, maar ook na reizen met het openbaar vervoer of bezoek aan een gemeenschappelijk toilet. Dertig seconden wassen is al genoeg om het merendeel van de bacteriën te verwijderen.

Vaak vergeten: de handen goed drogen is minstens net zo belangrijk. Maak de handen in twintig seconden goed droog met een papieren handdoekje en gooi dat daarna weg.

Tip 2: Houd een flesje alcoholgel bij de hand
Geen gelegenheid om de handen te wassen? Wrijf de gel over de hele hand inclusief de vingertoppen volgens de aanwijzingen op het etiket. Een goede alcoholgel doodt 99,9 procent van de bacteriën op de handen, mits goed gebruikt.

Tip 3: Extra aandacht voor schone contactvlakken
Laat medewerkers toetsenborden, muizen en werkoppervlaktes extra goed schoon houden. Vraag de schoonmaakploeg om lichtknoppen, deurknoppen, kranen en de leuning van de trap extra onder handen te nemen. Dit kan een (verdere) uitbraak voorkomen.

Tip 4: Ventileer de werkruimte goed
Zet af en toe het raam open in de kantoortuin, de werkplaats of elke andere binnenwerkplek. Na niezen of hoesten in een slecht geventileerde ruimte blijven de virusdeeltjes in de lucht zweven. Ventileren schoont de binnenlucht op en dat maakt de kans kleiner om besmette vochtdruppeltjes in te ademen.

Bron: PWNet, SRHM.org, RIVM, Arbo Jaarboek, ANP

Bron: